Een schaafmes is het rechte, vervangbare snijstaal dat je in de messenkop van een schaafmachine monteert. Bij het draaien van de messenkop schaaft het mes telkens een dun laagje hout weg, waardoor je een vlak, glad en recht oppervlak krijgt. Dit CMT-schaafmes is vervaardigd uit HSS-staal en wordt aangeboden in verschillende legeringssamenstellingen, zodat je een mes kunt kiezen dat past bij je machine en het soort hout waarmee je werkt.
Wat het is en hoe het werkt
Het mes bestaat uit een rechte staalstrip met een geslepen snijkant aan één of beide zijden. Je monteert het mes in de messenkop van een vlakschaafbank of vandiktebank, meestal samen met nog één of meerdere identieke messen om de kop in balans te houden. Bij het draaien snijdt de scherpe rand telkens een dunne houtspaan weg, waardoor oneffenheden verdwijnen en het hout vlak en glad wordt.
HSS staat voor high speed steel, een gereedschapsstaal dat bekendstaat om zijn hardheid en slijtvastheid. Daardoor blijft de snijkant langer scherp dan bij gewoon koolstofstaal en kun je langer doorwerken voordat slijpen of vervangen nodig is. HSS-messen zijn er in verschillende legeringsverhoudingen: een hogere legering levert doorgaans een hardere, slijtvastere snede op, terwijl een lagere legering iets taaier en gemakkelijker te slijpen is. Zo kun je het type afstemmen op de hardheid van het hout dat je bewerkt.
Toepassingen
Schaafmessen zoals dit worden gebruikt om:
- Ruw gezaagd hout vlak en recht te schaven vóór verdere bewerking;
- Massief hout op de juiste dikte te brengen met een vandiktebank;
- Oneffenheden, verf of oude lagen van houten oppervlakken te verwijderen;
- Een glad eindoppervlak te creëren op zowel zacht als hard hout.
Gebruik en onderhoud
Bij montage plaats je het mes zorgvuldig en gecentreerd in de messenkop, en stel je de snijhoogte gelijk in voor alle messen zodat de kop in balans blijft. Een verkeerd afgestelde of onbalans-messenkop geeft trillingen, een oneffen resultaat en onnodige slijtage van de machine.
Werk met een gelijkmatige aanvoersnelheid en een niet te grote spaandikte per doorgang; dat geeft het beste resultaat en verlengt de levensduur van het mes. Zodra de snede bot wordt of je merkt dat het oppervlak ruwer of minder egaal wordt, is het tijd om het mes te slijpen of te vervangen. Bewaar reservemessen droog en in de originele verpakking om beschadiging van de snijkant te voorkomen.